Giữa thời dao công nghiệp sản xuất hàng loạt, vẫn có những con dao được rèn thủ công từng chiếc bằng đôi tay người thợ. Đó là dao của làng nghề rèn An Tiêm — nơi giữ lửa nghề rèn suốt hơn 700 năm. Bài này kể câu chuyện làng nghề và giúp bạn hiểu vì sao dao rèn thủ công đáng dùng, cùng cách chọn và bảo quản đúng.
Làng rèn An Tiêm — hơn 700 năm giữ lửa
An Tiêm (xã Thụy Dân, huyện Thái Thụy, tỉnh Thái Bình) là một trong những làng rèn lâu đời nhất Việt Nam, với nghề rèn được lưu truyền qua nhiều thế hệ suốt hơn 700 năm. Trải qua bao thăng trầm, các nghệ nhân trong làng vẫn giữ cách rèn dao thủ công truyền thống — thứ làm nên độ sắc và độ bền mà dao sản xuất hàng loạt khó sánh.
Chất lượng dao An Tiêm từng được biết đến rộng rãi, thậm chí xuất khẩu sang châu Âu — minh chứng cho tay nghề của người thợ làng.
Rèn thủ công — vì sao khác dao công nghiệp?
Mỗi con dao rèn thủ công phải qua hơn 20 công đoạn: cắt phôi thép, nung đỏ, đập tạo hình, tôi (nhúng nước), rồi lại nung đập nhiều lần, mài lưỡi và làm cán. Chính quá trình nung — đập — tôi lặp lại này giúp lưỡi dao cứng, dai và giữ được độ sắc lâu.
Nhiều dao rèn dùng thép carbon hoặc thép nhíp (rèn từ nhíp ô tô) — loại thép cứng, chặt xương rất ngọt. Tay cầm thường bằng gỗ làm thủ công, cầm chắc và thật tay.
Ưu điểm của dao rèn
- Sắc và giữ lưỡi lâu nhờ thép tốt, rèn kỹ.
- Chắc, nặng tay — chặt xương gà, sườn, đầu cá ngọt, dứt khoát.
- Bền, dùng được nhiều năm nếu bảo quản đúng.
- Mỗi con là sản phẩm thủ công, cầm có "hồn" hơn dao ép khuôn công nghiệp.
Nói thật: dao rèn cần được chăm đúng cách
Đây là điều Đổi Bếp muốn nói thẳng để bạn dùng dao bền: thép carbon và thép nhíp rất sắc — chúng vẫn có thể xỉn màu nếu để ẩm trong môi trường nước mặn Vì vậy:
- Rửa xong lau khô ngay, không để dao ướt trong bồn qua đêm.
- Thỉnh thoảng xoa một lớp dầu ăn mỏng lên lưỡi để chống gỉ.
- Không cho vào máy rửa bát (nhiệt và chất tẩy làm cùn lưỡi, nứt cán gỗ).
- Mài định kỳ, đừng đợi cùn hẳn — xem cách mài và bảo quản dao kéo.
Chăm đúng thì một con dao rèn tốt dùng bền nhiều năm, càng dùng càng "thuận tay".
Chọn dao rèn theo nhu cầu
- Dao thái: lưỡi mỏng dài, dùng nhiều nhất — thái thịt, cắt rau củ. Nếu chỉ mua một con, chọn loại này.
- Dao chặt: lưỡi dày nặng, chặt xương. Không dùng thay dao thái.
- Dao gọt, dao xếp: lưỡi ngắn, gọt hoa quả, tỉa rau củ.
Xem các mẫu dao rèn & kéo nhà bếp tại Đổi Bếp.
Dao, kéo cũ cùn hỏng? Đừng vứt — đổi lấy Điểm Đổi trừ vào đơn dao mới. Shipper thu tận nhà khi giao hàng.
Nguồn tham khảo
- Làng nghề rèn An Tiêm (xã Thụy Dân, huyện Thái Thụy, Thái Bình) đã được nhiều báo trong nước giới thiệu, trong đó có Báo Dân trí và Báo Dân Việt.